Kalendarium z lat 1901 – 1902

W gazetach z dawnych lat można znaleźć wiele ciekawostek o życiu mieszkańców Ziemi Lubawskiej.

Dziękujemy za wszelką pomoc w tworzeniu kalendarium i zachęcamy do dalszej współpracy.

1901

8 I – Zielkowo. Pan Marceli Wierzbowski z Zielkowa został wybrany posłem do Sejmiku Powiatowego. [Przyj., 4/1901]

12 I – NML. W przyszłym miesiącu odbędzie się posiedzenie delegatów miast, położonych nad Drwęcą, któremu przedłożony będzie projekt uczynienia rzeki spławną. [Przyj., 6/1901]

26 II – NML. Fizykiem powiatowym {lekarzem powiatowym} został mianowany dr Schlee z Lidzbarka. [Przyj., 25/1901]

4 VII – Radomno. Utonął w jeziorze 12 – letni syn nauczyciela Derkowskiego. [Przyj., 80/1901]

21 X – Lipinki. Odnowiono kościół parafialny, dzięki staraniom ks. administratora {Jana} Ziemkowskiego. Prace malarskie i złocenia powierzono p. Duszyńskiemu z Poznania. [Przyj., 140/1901]

17 XII – NML. Do Rady Miejskiej wybrano w dn. 12 bm. dwóch Polaków: ślusarza Duszyńskiego i siodlarza Saniewicza. [Przyj., 151/1901]

18 XII – NML. W dn. 18 grudnia został przez izbę karną skazany lekarz praktyczny K. {Kraft?} z NML na trzy tygodnie więzienia za to, że lecząc na tyfus, nie doniósł o tym fakcie policji. Lekarze są zobowiązani o tym fakcie powiadamiać policję. [Przyj., 154/1901]

1902

5 II – Lipinki. W dn. 2 lutego zmarł ks. proboszcz Alojzy Bigalke (ur. 1843). Instytuowany na probostwo w Lipinkach z filialnym kościołem w Łąkorzu 20 IX 1881 r. [GT, 29/1902]

8 II – NML. W dn. 2 lutego odegrane zostały przez amatorów w dwóch sztukach: „Łobzowianie” i „Flisacy” {obie sztuki autorstwa Władysława Ludwika Anczyca}. Dochód w wysokości 500,- marek przeznaczono na cel dobroczynny. [GT, 32/1902]

23 III – NML. Sejmik powiatowy uchwalił budowę szosy z Rumiana do Rybna. Koszt wynosić będzie do 10.300,- marek. [GT, 69/1902]

12 IV – Ostaszewo. Założono tu niemieckie towarzystwo „Kriegerverein” {Towarzystwo Wojackie}. Do Towarzystwa przystąpiło 61 członków. [GT, 83/1902]

15 IV – NML. Obywatel Richter został wybrany wójtem okręgu Jamielnik. [GT, 85/1902]

– Skarlin. Staraniem właściciela Degurskyego z Nowego Dworu założono w Skarlinie „Kriegerverein”. [GT, 85/1902]

23 IV – Mszanowo. Majątek w Mszanowie został zakupiony jako domena królewska. Dotychczasowy właściciel Mszanowa p. Frowerk pozostaje jako dzierżawca nowej domeny królewskiej. [GT, 92/1902]

24 IV – NML. Rada Miejska uchwaliła budowę wodociągów.

– NML. Zostanie tu pobudowany nowy gmach poczty. Mieszkańcy skarżą się, że gmach stanie w niedogodnym miejscu. [GT, 93/1902]

29 IV – NML. W dn. 19 lipca będzie licytowana w tutejszym sądzie posiadłość Bielice własność pani Schwarzowej i jej dzieci. Obszar majątku ponad 858 ha. [GT, 97/1902]

11 V – NML. Kupiec J. Schmul zbankrutował. [GT, 108/1902]

23 V – Radomno. Zostanie tu pobudowany nowy kościół. [GT, 117/1902]

1 VI – NML. Fiskus zakupił wioski Mszanowo, Tuszewo i Katlewo. Posiadłości te zostaną zamienione na domeny. Fiskus zapłacił za morgę przeciętnie 200 marek. Przewłaszczenie nastąpi na 1 lipca 1903 r. [GT, 188/1902]

– Powiat lubawski. Komisja kolonizacyjna rozparcelowała Gryźliny i Tylice oraz część Kulig. Parcele te zasiedlono kolonistami z głębi Rosji, których rząd rosyjski wydalił {baptyści}. [GT, 124/1902]

12 VI – NML. Od 15 czerwca do końca b. m. inspektora powiatowego {szkolnego} Langego zastąpi pastor Adolf Emil Umlauff. [GT, 133/1902]

25 VI – NML. Hotel, który niedawno kupiec Ahron kupił od pani Geyger z Chełmna nabył teraz pan Pawłowski z Tylic za 68.000,00 marek. [GT, 144/1902]

16 VII – Sumin. Niedzielna zabawa letnia Kółka śpiewackiego ściągnęła do ogrodu p. Studzińskiego z okolicznych wiosek i Biskupca. Śpiewano i deklamowano po polsku. Do poloneza stanęło 50 par. [GT, 162/1902]

18 VII – NML. Zabawa Towarzystwa Rolniczego nie mogła się odbyć, gdyż żandarm w ostatniej chwili rozpędził zebranych. Nie dokonano powiadomienia o zabawie landrata, tylko burmistrzowi. Żądano tego również ze względu, że miejsce zabawy był w lasku p. Ossowskiego przy Kurzętniku, który znajduje się poza miastem. [GT, 164/1902]

10 VIII – NML. W powiecie – szczególnie w Radomnie, Skarlinie – zanotowano w nocy z 7 na 8 sierpnia wielkie burze. Przez całą godzinę od 23:30 do 00:30 były nieustanne błyskawice oraz pioruny. Zanotowano wiele zniszczeń, szczególnie w gospodarstwach w Skarlinie, Radomnie. {termometry wskazywały tylko 14º C} [GT, 184/1902]

15 VIII – Czterywłóki. Pani Helena Grodzka – żona grudziądzkiego kupca – p. Grodzkiego kupiła od Niemca – p. Senkbeila dobra rycerskie Cztery włóki pod Biskupcem. Obszar 750 mórg. [GT, 188/1902]

16 VIII – NML. Odbył się tu zjazd „turnerów” {gimnastyka} niemieckich, wśród których widziano wielu Polaków. Wielu było widzów. Dyrektor progimnazjum dr Wilbertz wygłosił przed pomnikiem {pomnik w parku miejskim} cesarza Wilhelma bardzo patriotyczne przemówienie. [GT, 189/1902]

30 VIII – Radomno. Kłopoty we wsi z wodą. P. Cieszyński sprowadził studniarza z Osieczka, który wywiercił studnie w wielu gospodarstwach. [GT, 201/1902]

20 IX – NML. Do NML sprowadził się Roman Mierzwa (krawiec) – przykrawacz, który reklamuje swoje usługi. [GT, 219/1902]

24 IX – W powiecie lubawskim szerzy się bardzo szybko szkarlatyna i dyfteryt. [GT, 222/1902]

5 X – Grodziczno. Przyjęcie do I Komunii św. 82 dzieci. [GT, 237/1902]

15 X – NML. Zmarł dr Johann Nelke na serce. Założył on tu lecznicę wodną. [GT, 240/1902]

25 XI – NML. Zamieszkał tu lekarz praktyczny – dr H. Schweihofer. Przejął lecznicę wodną po dr. J. Nelke. [GT, 273/1902]

12 XII – Gryźliny. Założono tu niemieckie Towarzystwo Rolnicze. [GT, 287/1902]

21 XII – Linowiec. Zmarł Władysław Kaweczyński – wł. dóbr Linówca. Pogrzeb 23 XII w Grodzicznie. [GT, 296/1902]

24 XII – Lubawa. Marian Zelma z NML przejął na własność od Niemca p. Kamińskiego majątek 350 mórg i zamierza go rozparcelować. [GT, 297/1902]

Źródła:

1. Gazeta Toruńska 1901-1902,
2. Przyjaciel 1901.